Böbrek Taşına Neden Olan Faktörler

Dünya genelinde bir kişinin ömrü boyunca böbrek taşı oluşturma olasılığı % 12’dir. Ülkemizde bu oranın daha fazla olduğu ve özellikle Güneydoğu Anadolu’da %30’lara çıktığı görülüyor. Böbrek ve idrar yolları taşlarının %35 ini kalsiyum oksalat taşları, %30-35 karışık kalsiyum oksalat ve fosfat, %15-20 magnezyum amonyum fosfat, %5-10 ürik asit taşları oluşturur. Böbrek taşlarının, idrarın taş oluşturan tuzlar ile aşırı doygun hale gelmesi ve yine bu idrarın içinde taş oluşumunu önleyen maddelerin yeterli oranda bulunmaması sonucunda meydana geldiği düşünülüyor. Ağrı, idrarda kan, idrar yolu iltihapları, ateş, bulantı ve kusma gibi şikayetlerle kendini gösterir.

Böbrek Taşına Neden Olan Faktörler;

•Genetik Faktörler: Böbrek taşı olan her dört kişiden birinde aile hikayesi bulunuyor. Bilimsel çalışmalarda taş hastalığının meydana gelişinde genlerin etkili olduğu gösteriliyor.

•Coğrafya Faktörü: Dağlık, çöl veya tropikal alanlarda yaşayan insanlarda böbrek taşı görülme sıklığı fazladır. Ülkemizde de böbrek taşı sorunu Güneydoğu Anadolu, Akdeniz ve Doğu Karadeniz’de diğer bölgelere oranla daha çok görülüyor.

•Cinsiyet Faktörü: Taş sorunu erkeklerde kadınlara göre üç kat daha fazla görülüyor. Çocukluk döneminde ise  kız ve erkek çocuklarda taş görülme oranları arasında fark bulunmuyor. Bunun nedeni ise ergenlik döneminden sonra salgılanmaya başlanan testosteron hormonunun dolaylı olarak böbrek taşı oluşumuna neden oluyor olmasıdır.

•Yaş Faktörü: Üriner sistem taş hastalığı genellikle 20–49 yaş arasında meydana gelir. Genellikle birden fazla taşı olan ve tekrarlayan taş sorunu sebebiyle takip edilen hastaların taş ile ilgili yakınmalarının 20’li yaşlarda başlamış olduğu görülüyor. Araştırmalar, 50 yaş üzerinde ilk kez taş oluşturma oranının çok az olduğunu gösteriyor.

•Beslenme Faktörü: Protein içerikli besinlerin ve tuzlu besinlerin yenmesi tahıllı yiyeceklerden ise uzak durulması taş oluşumunu artırır. Aşırı oranda çiğ yeşil sebzelerin tüketimi kalsiyum oksalat taşlarına, aşırı protein ve hayvansal yağ tüketimi ise ürik asit taşlarına yol açabilir.

•Sıvı Alımı: Araştırmalara göre sıvı alımı ve  artan idrar, taş oluşma sıklığını düşürüyor. Ayrıca limon suyu içeriğindeki sitrik asit sebebiyle taş oluşma riskini büyük oranda azaltıyor.

•İlaçlar: Hipertansiyon için kullanılan bazı ilaçlarla, kalsiyum ve sodyum içeren bazı ilaçların taş oluşumunu artırdığı düşünülüyor. İdrar söktürücü ilaçlar ise bazı durumlarda taş oluşma riskini yükseltebilirken bazı durumlarda da azaltabiliyor.